Dierenarts Geesteren Logo
24/7 Dierenarts Spoedlijn 0546 631260

Konijnen en knaagdieren

Het konijn is een geliefd huisdier. Konijnen zijn intelligente, trouwe en actieve dieren en ze houden ervan geaaid te worden. Een konijn is een sociaal dier en stelt aandacht en gezelschap erg op prijs. Het konijn is een zoogdier dat hoort bij de haasachtigen. Het konijn lijkt op een knaagdier, maar hoort niet bij de knaagdierenorde. Konijnen zijn herbivoren, ze eten alleen plantaardig voedsel. Voor de Romeinse tijd werd het konijn gehouden voor het vlees en de vacht, later steeds meer als gezelschapsdier.

Er bestaan zeer veel verschillende soorten konijnenrassen. Rassen variëren onderling van grootte, kleur, vachtlengte en de stand van de oren. Een groot ras zoals de Vlaamse Reus kan meer dan 8 kg wegen bij een lengte van minimaal 65 centimeter, terwijl dwergkonijntjes nauwelijks 1 kg wegen.

Zeer bijzondere spijsvertering

Konijnen hebben een bijzondere spijsvertering. Een groot deel van de vertering vindt plaats in het laatste stuk van het maagdarmkanaal, namelijk de dikke darm en de blinde darm. Omdat de voedingsstoffen pas in dit laatste deel van de darmen vrijkomen, worden ze niet opgenomen in het lichaam. Het konijn poept ze uit in de vorm van speciale keutels, de caecotroof of nachtkeutel. Vervolgens eet uw konijn deze caecotrofen direct uit de anus weer op, waardoor een tweede vertering kan plaatsvinden. Hierbij worden veel vetzuren, eiwitten, vitamines, elektrolyten en water alsnog opgenomen. De voedingsstoffen die op deze manier worden opgenomen vanuit de caecotrofen heeft uw konijn ook echt nodig. Door de samenstelling zijn de caecotrofen voor een konijn normaliter erg smakelijk. De samenstelling is afhankelijk van wat uw konijn eet en dus van de samenstelling van het voer. U moet dan ook goed opletten dat uw konijn zijn caecotrofen goed opeet.

De naam nachtkeutels is een beetje verraderlijk: het konijn produceert ze weliswaar vooral in de nacht, maar ook wel overdag. Caecotrofen zien er anders uit dan de normale keutels: ze zijn donkerder, kleiner en vochtiger, ze zijn bedekt door een slijmlaag en ruiken sterker. De keutels die overdag geproduceerd worden, zijn droog en hard.

De spijsvertering van een konijn is bijzonder, maar helaas ook zijn zwakke punt. Kleine afwijkingen in de spijsvertering kunnen snel grote gevolgen hebben. Diarree en niet eten zijn veel sneller gevaarlijk voor een konijn dan bijvoorbeeld voor een hond. Het is dan ook van belang dat u goed in de gaten houdt hoe het eten en het keutelen bij uw konijn gaat. Als u helemaal geen keutels meer in het hok van uw konijn vindt (dus zowel bij geen keutels als bij dunne ontlasting), dan is er iets niet goed en moet u direct contact opnemen met uw dierenarts.

Meerdere konijnen bij elkaar

Wanneer uw konijn eenzaam is, dan kunt u er een tweede konijn bij nemen. Konijnen zijn groepsdieren, maar dat wilt niet zeggen dat ze altijd een beperkte ruimte willen delen met een ander konijn. In kleinere ruimtes kunnen ze rivaliserend gedrag gaan vertonen, wat kan uitlopen op hevige gevechten.

Doe nooit twee konijnen direct samen in één hok, in het begin is een tweede hok noodzakelijk. Twee ongecastreerde mannetjes gaat vaak niet goed, en ook twee niet-gesteriliseerde vrouwtjes gaan vaak niet samen. Er kunnen dan hevige gevechten ontstaan, soms met een dodelijke afloop, vooral bij de mannen onderling. Een niet-gecastreerd mannetje en niet-gesteriliseerd vrouwtje gaan wel samen, maar die zullen zich voortplanten en voor nageslacht zorgen.

Blijf bij de eerste ontmoeting tussen twee konijnen altijd in de buurt met een paar handschoenen, zodat u gevechten op tijd kunt beëindigen zonder zelf gebeten te worden. Het konijn doet zijn oren laag en naar achter en zijn staart omhoog als hij de ander niet vertrouwt, wees dan op uw hoede.

Sterilisatie of castratie.

In toenemende mate worden ook konijnen gesteriliseerd en gecastreerd. Konijnen worden steeds meer gezien als volwaardig huisdier en men krijgt ook steeds meer zicht op de mogelijke ongemakken en medische risico’s van het in tact laten van deze dieren. Naast het feit dat geadviseerd wordt om altijd 2 of meer konijnen bij elkaar te houden en de beste match een ram met een voedster is, zijn er nog een aantal andere redenen om uw konijn te laten steriliseren of castreren:

  • Verminderen van agressief of seksueel gedrag
  • Voorkomen van het verwekken van jongen
  • Voorkomen van baarmoedertumoren, baarmoeder ontsteking of cystes in de eierstokken bij vrouwelijke konijnen. 80% van de vrouwelijke konijnen > 6 jaar krijgt een baarmoeder tumor.
  • Voorkomen van sproeien door mannelijke konijnen

Vanaf welke leeftijd kan een konijn gecastreerd/gesteriliseerd worden?

Mannetjes konijnen kunnen worden gecastreerd vanaf een leeftijd van 4-5 maanden. Vrouwtjes konijnen wordt aangeraden vanaf 6 maanden te steriliseren. Soms vergt dit dus tijdelijk wat creativiteit. Houdt er ook rekening mee dat het mannetje tot 3-4 weken na de castratie nog vruchtbaar kan zijn. Houdt daarom voor de veiligheid om het mannetje nog tot een maand na castratie apart te houden van het vrouwtje.

Meer weten over vaccinatie van het konijn? Klik hier.

Knaagdieren

Naast konijnen behandelen we ook knaagdieren denk aan cavia, hamsters, gerbil, ratten of chinchilla. Dat kan zijn voor een controle, of omdat uw knaagdier symptomen van pijn of ziekte vertoont.

Help mijn knaagdier eet niet

Wanneer uw knaagdier niet meer eet, vermagert of geen keuteltjes meer produceert, is het belangrijk om snel contact op te nemen met uw dierenarts. Het spijsverteringskanaal van een knaagdier mag namelijk niet stil komen te liggen. Een knaagdier dat ziek wordt en stopt met eten kan snel erg ziek worden en overlijden. Neem in zo'n geval zo snel mogelijk contact met ons op via 0546-631260